ابزارهای خانکشی: راهنمای جامع
خانکشی (Broaching) یک فرآیند ماشینکاری است که در آن از ابزاری به نام خانکش (Broach) برای ایجاد اشکال دقیق و پیچیده در قطعات فلزی استفاده میشود. خانکش شامل مجموعهای از دندانههای برنده است که به ترتیب روی یک میله یا صفحه قرار گرفتهاند و با حرکت خطی یا دورانی، برادههای نازکی از قطعه کار برمیدارند و شکل مورد نظر را ایجاد میکنند.
انواع ابزارهای خانکشی
ابزارهای خانکشی بر اساس نوع کاربرد و شکل قطعه کار به دستههای مختلفی تقسیم میشوند:
-
خانکشی داخلی (Internal Broaching): برای ایجاد اشکال داخلی مانند سوراخهای چند ضلعی، هزار خار، شیارها و دندههای داخلی چرخدندهها استفاده میشود.
-
خانکشی خارجی (External Broaching): برای ایجاد اشکال خارجی مانند دندههای چرخدنده، سطوح پروفیلی و شیارها روی قطعات کار استفاده میشود.
-
خانکشی سطحی (Surface Broaching): برای ایجاد اشکال روی سطوح صاف مانند شیارها، حروف و نقوش استفاده میشود.
-
خانکشی پیوسته (Continuous Broaching): برای تولید انبوه قطعات با اشکال پیچیده استفاده میشود. در این روش، قطعات کار به صورت پیوسته از مقابل خانکش عبور میکنند و شکل میگیرند.
اجزای خانکش
یک خانکش به طور کلی از سه بخش اصلی تشکیل شده است:
-
بخش دندانهدار (Cutting Teeth): این بخش شامل دندانههای برنده است که به ترتیب با افزایش تدریجی ارتفاع و تعداد، برادههای نازکی از قطعه کار برمیدارند.
-
بخش واسطه (Transition Teeth): این بخش بین دندانههای برنده و بخش انتهایی قرار دارد و به تدریج ارتفاع دندانهها را افزایش میدهد.
-
بخش انتهایی (Finishing Teeth): این بخش شامل دندانههای صاف کننده است که سطح قطعه کار را پس از برادهبرداری صاف و دقیق میکنند.
جنس ابزارهای خانکشی
ابزارهای خانکشی معمولاً از فولادهای تندبر (HSS) یا کاربید تنگستن ساخته میشوند. انتخاب جنس ابزار به نوع قطعه کار، سختی آن و میزان برادهبرداری مورد نیاز بستگی دارد.
کاربردهای خانکشی
خانکشی به دلیل دقت بالا، سرعت زیاد و قابلیت تولید اشکال پیچیده، در صنایع مختلفی کاربرد دارد. از جمله کاربردهای آن میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
- خودروسازی: تولید قطعات گیربکس، دندههای داخلی و خارجی، هزار خار و...
- هوافضا: تولید قطعات دقیق موتور، پرهها و...
- صنایع نظامی: تولید قطعات سلاح، تجهیزات و...
- ماشینسازی: تولید قطعات دقیق و پیچیده دستگاهها و ماشینآلات
مزایای خانکشی
- دقت بالا: خانکشی قادر به تولید قطعات با دقت ابعادی و هندسی بسیار بالا است.
- سرعت زیاد: این فرآیند بسیار سریع است و میتواند تعداد زیادی قطعه را در مدت زمان کوتاهی تولید کند.
- قابلیت تولید اشکال پیچیده: خانکشی قادر به تولید اشکال پیچیده و دقیق در قطعات است.
- کیفیت سطح بالا: قطعات تولید شده با خانکشی دارای کیفیت سطح بسیار خوبی هستند.
معایب خانکشی
- هزینه بالای ابزار: ابزارهای خانکشی به دلیل پیچیدگی ساخت، هزینه بالایی دارند.
- محدودیت در ابعاد قطعه کار: خانکشی برای قطعات با ابعاد خاصی مناسب است و محدودیتهایی در ابعاد قطعه کار دارد.
در مجموع، خانکشی یک فرآیند ماشینکاری بسیار مهم و کارآمد است که در صنایع مختلف برای تولید قطعات دقیق و پیچیده مورد استفاده قرار میگیرد.

استفاده از رولینگ شانهای